رتبه موضوع:
  • 0 رای - 0 میانگین
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
آشنایی با یهودیت
#1
بسم الله الرحمن الرحیم
دفتر اول: یهودیت
بخش اول: تاریخچه یهودیت
زمینه های پیدایش یهودیت
دو ویژگی ممتاز یهودیت:
1. آمیختگی دیانت و قومیت/ مطالعه یهودیت بدون مطالعه دقیق تاریخ این قوم ناممکن است.
2. منبع منحصر به فرد بخش قابل توجهی از تاریخ این دین، متن مقدس خود دین است.
 شروع تاریخ یهودیت، با زندگی و مهاجرت حضرت ابراهیم(ع) شروع می شود.(در سفر پیدایش،باب 11تا15)
 بنا بر کتاب تلمود(تورات شفاهی) علت مهاجرت حضرت ابراهیم مبارزه با شرک و بت پرستی است.
دو وعده خداوند به حضرت ابراهیم (بنا بر سفر پیدایش،باب 15):
1. ایجاد قومی بزرگ از نسل او
2. بخشیدن سرزمینی که از رود نیل تا فرات امتداد دارد.
 ابراهیم با سارا (زن اول ابراهیم) تا کهنسالی بچه دار نشدند. سارا کنیز خود (هاجر) را به ابراهیم داد. به دنیا آمدن اسماعیل از هاجر.
 در سن 100سالگی ابراهیم خداوند از سارا به او بچه ای(اسحاق) داد .
 اختلاف پیداکردن سارا با هاجر / درخواست بیرون کردن هاجر/ قبول درخواست به امر خدا/ نجات هاجر و فرزندش در بیابان توسط خداوند
 در تورات بیشتر سخن از اسحاق است/ به گفته این کتاب قوم برگزیده از نسل اسحاق هستند.
 بنا بر تورات آزمایش ابراهیم برای قربانی فرزند در مورد اسحاق واقع شده است.
 در تورات بیشتر به مسافرتها و جنگها و حوادث دیگری از زندگی حضرت ابراهیم پرداخته شده است و مطالبی وجود دارد که شایسته یک مرد بزرگ نیست.
 دو فرزند اسحاق: یعقوب و عیسو/ عیسو بزرگتر و حق نخست زادگی دارد اما یعقوب این حق را ـ که در قوم بنی اسرائیل اهمیت داشت ـ در مقابل کاسه آشی از اوـ که از گرسنگی رو به مرگ بود ـ می گیرد.
 اسحاق در کهنسالی به علت تاری چشم و حیله یعقوب به جای عیسو به یعقوب برکت می دهد لذا او و نسلش برکت می یابند.
 بنا بر سفر پیدایش: یعقوب با خدا کشتی می گیرد و بر او پیروز می شود و از آن پس اسرائیل نامیده می شود و فرزندانش بنی اسرائیل. (البته اینجا هم با قرآن ناسازگار است، اسرائیل یعنی بنده خدا و چه ربطی به کشتی با خدا دارد؟)
 یعقوب در کنعان ریاست قبیله کوچکی / علاقه شدید به یوسف/ اتفاقات برای حضرت یوسف(انداختن در چاه تا به عزت رسیدن در مصر و آمدن پدر به نزد وی)/ شکل گیری قوم بنی اسرائیل در مصر
 قوم ابراهیم در کنعان معروف به عبرانیان/ زبان ویژه آنها عبری
ـــــــــــــــــــــــــ
ظهور موسی و خروج از مصر:
 سفر خروج: دومین کتاب تورات/ تاریخ این قوم با یک پرش چند قرنی
 روی کار آمدن پادشاهی در مصر و ذلیل کردن بنی اسرائیل و کشتن پسرهای آنها و باقی گذاشتن دختران/ سوال: استقبال اولیه مصریان از بنی اسرائیل و فشار و شکنجه بعدی چگونه با هم سازگار است؟
 داستان تولد و رشد موسی/ راه یافتن به کاخ فرعون/ کشتن یکی از مصریان در دفاع از یک عبری/ فرار از مصر به مدیان / ازدواج با دختر کاهن آن شهر و چوپانی برای وی
 مردن پادشاه مصر و استغاثه بنی اسرائیل برای نجات/ مأموریت موسی برای نجات قوم بنی اسرائیل و رساندن آنها به سرزمین موعود (در این تفسیر مأموریت او رسالت و نبوت نیست بلکه قوم و زمین نقش ایفاء می کند)
 معجزات موسی و عدم تسلیم فرعون/ نزول بلاهای متعدد به فرعونیان تا تسلیم شدن/ خروج بنی اسرائیل از مصر و پشیمانی فرعون و تعقیب و غرق شدن در دریای سرخ/ سیر در بیابان و نزول احکام برای قوم و آزمایش آنها و سربلند بیرون نیامدن آنها / سخن موسی: قوم اسرائیل قوم خاص خدا است پس باید مطیع و فرمانبردار باشد و سرافرازی و عزت قوم و نیز مالکیت سرزمین موعود مشروط به همین است.(سفر تثنیه) 
 نافرمانی های بنی اسرائیل مانند قضیه گوساله پرستی و مجازات آنها/ در قضیه گوساله پرستی در تورات هارون به عنوان منحرف کننده (ساخت قربانگاه برای گوساله و عبادت قوم) معرفی شده که این جای اشکال است که چرا مجازات نشد و منصبش حفظ شد/ مجازات سخت از طرف حضرت موسی و کشته شدن سه هزار نفر از بنی اسرائیل/ از جمله نافرمانی ها پیروی نکردن از حضرت موسی در جنگیدن با ساکنان سرزمین موعود و شورش علیه موسی، که مجازات آنها عدم ورود مردان بالای بیست سال به سرزمین موعود و سرگردانی در بیابان برای چهل سال
 ماجراهای عجیب برای موسی و قومش، از جمله جنگ با مدیانی ها و اسیر شدن زنان و کودکان، خشم موسی از اسیر کردن آنها و دستور قتل آنها و زنده نگهداشتن دختران باکره (در قرآن و روایات اسلامی حضرت موسی بسیار مهربان معرفی شده که حتی به حیوانی آزار نمی رساند.)
 دستورات بسیار در مدت سرگردانی بنی اسرائیل در بیابان (شامل اعتقادات، احکام و اخلاق/ اساس دستورات دینی موسی ده فرمان معروف)
 رسیدن به سرزمین موعود بعد از سالها سرگردانی/ وفات موسی (اتهام سرپیچی به موسی و هارون در بیابان صین) و تعیین جانشینی یوشع بن نون
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
دوره های داوران و پادشاهان:
 پس از وفات حضرت موسی (حدود 200 سال از 1272 تا 1077 ق.م) دوره داوران
 مردم به هنگام ضرورت نزد کسی که او را پیامبر الهی می دانستند و داور یا قاضی می خواندند، می رفتند. / حکومت خدا بر مردم / البته منظم نبوده و گاهی هیچ داوری نبوده و گاهی دو داور/ شانزده داور: اولین یوشع ابن نون (جانشین موسی)/ گاهی نام او را جدا ذکر می کنند بخاطر شخصیت والا و خدمات زیاد (ماجراهای این دوره در کتاب های یوشع ، داوران و سموئیل نبی از مجموعه عهد قدیم)
 یوشع بن نون با قتل عام زیادی سرزمین موعود (کنعان) را فتح می کند و آن را بین اسباط تقسیم می کند/ وی در پایان زندگی خود باز عهد خداوند را به آنها یادآوری می کند که این نعمتها تا زمانی است که از خدا اطاعت کنید و شرارت نورزید/
 اسباط دوازده گانه: دوازده طایفه منسوب به فرزندان یعقوب که در میان آنها نام لاوی نیست زیرا که به عنوان کهانت در میان اسباط دیگر پراکنده بودند و نام یوسف هم نیست ولی نام دو فرزند او وجود دارد.
 در زمان داوران بعدی که ماجراهای آنها در کتاب داوران ذکر شده است، بنی اسرائیل بارها خدا را فراموش می کنند و مجازات آنها تسلط اقوام دیگر و خفت و خواری بود.
 قتل عام سبط بنیامین توسط اسباط دیگر، بخاطر ارتکاب گناه توسط برخی مردان و حمایت بقیه سبط از آنها
 سموئیل نبی، آخرین داور، خدمات مهم و محبوبیت نزد مردم/ وقت پیری پسرانش را به داوری برگزید، اما آنها راه پدر نرفتند/ درخواست مشایخ بنی اسرائیل از سموئیل برای نصب پادشاه و دعای سموئیل و قبول خداوند (ترک خدا توسط قوم بنی اسرائیل) / این قسمت از جاهای مشکل کتاب مقدس است.
 شائول اولین پادشاه از سبط بنیامین توسط قرعه کشی/ خدمات مهم در ابتدا اما سرپیچی از فرمان خدا (قتل عام مردم) توسط شائول و انتخاب جانشینی برای او و عدم قبول توبه او/
 انتخاب داود به جای شائول / حسد به داود توسط شائول/ خودکشی شائول/
 عظمت و شکوه بنی اسرائیل توسط داود / پادشاهی عادل/ نسبت گناه بزرگ به داود در کتاب دوم پادشاهان/ خداوند از طریق ناتان نبی به داود کار زشتش را به او می گوید و او توبه می کند و خدا توبه اش را قبول می کند (چگونه خدا توبه شائول را قبول نکرد ولی توبه داود قبول شد؟)
 جانشینی سلیمان/ رؤیای سلیمان، درخواست حکمت از خدا و عطای خداوند/ ساخت معبد بزرگ (هیکل) در شهر اورشلیم/ ظهور دوباره خداوند برای سلیمان: اگر همیشه مطیع من باشی، همیشه یکی از نسل تو بر اسرائیل حکومت کند/ انحراف سلیمان در پایان عمر، ازدواج با زنان بت پرست و ساخت بتکده برای آنها/ گرفتن سلطنت از فرزندان سلیمان و واگذاری به زیردستان سلیمان و سلطنت فرزند سلیمان فقط بر یک قبیله
 تجزیه مملکت بعد از وفات سلیمان، جانشینی رحبعام (پسر سلیمان)، آمدن بزرگان ده سبط نزد وی و قبولی پادشاهی وی به شرط عدم سختگیری مثل پدر ، عدم قبول شرط توسط رحبعام، برگزیدن یکی از سرداران شورشی بنام یربعام به پادشاهی و تشکیل کشور اسرائیل در بخش شمالی (بسیار بزرگتر از جنوب و با اهمیت تر)، تشکیل کشور یهودا در بخش جنوبی (وجود شهر اورشلیم و معبد سلیمان در این بخش) توسط سبط یهودا و بنیامین به پادشاهی رحبعام
 سلطنت پادشاهان متعدد در این دو کشور و فسق و فجور و همراهی مردم/ فرستادن پیامبران و عدم پیروی از آنها
 سرنگونی حکومت شمالی در سال 720ق.م پس از دویست سال بدست آشوریان و اسارت اسباط ده گانه و اضمحلال آنها و باقی ماندن گروه کوچکی بنام سامریان (منسوب به سامره، پایتخت بخش شمالی)
 اشغال بخش جنوبی در سال 586ق.م توسط بختنصر پادشاه بابل/ ویرانی اورشلیم و معبد سلیمان / اسارت افراد قوم به مدت ده ها سال (اسارت بابلی) / رفتار خوب بابلیان با آنها/ برخی از آنها با بدست آوردن اموال وطن را فراموش کردند و از خدای خود دور شدند اما بسیاری بوسیله انبیایی که بینشان بود ایمان خود را حفظ کردند و در آرزوی بازگشت به وطن بودند/ اجتماع در روزهای شنبه در خانه ای  برای عبادت (پیدایش کنیسه ها)
 عوامل اسارت بابلی: طبیعی: حمایت حکومت یهودا از مصر در جنگ مصر و بابل/ فراطبیعی: مجازات الهی بخاطر فسق و فجور
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
دوره معبد دوم:
 فتح بابل در سال539ق.م توسط کوروش / آزادی بنی اسرائیل / دادن امکانات به آنها برای بازگشت و بازسازی معبد به دستور خدا/ ماجرای بازگشت بنی اسرائیل و حوادث پس از آن (دو کتاب عزرا و نحمیا، پایان بخش تاریخی عهد قدیم)
 دوره پس از اسارت، دوره کاهنان، که دست نشانده ایرانیان بودند.
 دوره کاهنان، نقطه عطفی در تاریخ دیانت یهود/ تأکید بر قومیت و جدایی از اقوام دیگر / نگارش بخش تاریخی عهد قدیم در این دوره/ شواهد برخی دانشمندان بر نوشته شدن بخش تاریخی این کتاب بعد از اسارت بابلی توسط عزرای کاهن / شعائردینی در این دوره از جمله اعیاد بسیار / توجه ویژه به کتاب مقدس/ استنساخ و تفسیر متون مقدس و تطبیق آن بر زمان، پیدایش مکاتب مختلف/ تشکیل انجمن کبیر در این دوره مشتمل بر 71 دانشمند یهودی (تصمیم گیری در امور دینی و نظارت بر کاهنان)
 غلبه اسکندر و سلطه یونانیان بر فلسطین در سال 332ق.م / بعد از مرگ اسکندر، سلطه بطلمیوسی های مصر بر فلسطین به مدت 125 سال ، در سال 198 ق.م سلطه بخش دیگری از یونانیان یعنی سلوکی های شام بر فلسطین
 تحمیل فرهنگ یونانی (هلنیزم) ، در زمان اسکندر و بطلمیوسی ها تدریجی و مسالمت آمیز و در زمان سلوکی ها با شدت و اجباری، تأثیر بر کاهنان یهود (قشر مرفه شده) / ظهور فرقه صدوقیان (منسوب به صادوق کاهن) از میان کاهنان، آمیختن سنت دینی با فرهنگ یونانی، قبول سنت کتبی نه شفاهی، عدم قبول معاد ، عدم اجازه تفسیر و تأویل تورات و پایبندی به لفظ تورات
 فرقه فریسیان (عزلت گزینان) مبارزه با خطر سست دینی و فرهنگ یونانی، قبول تورات شفاهی علاوه بر تورات کتبی/ قبول معاد/ تفسیر متون مقدس
 نزاع صدوقیان و فریسیان و ایجاد گروهی از میان آنها (اسنی ها) که از هر دو گروه بیزار بودند، زندگی دور از اجتماع و بصورت اشتراکی
 سخت گیری نسبت به فرهنگ یونانی، شورش یهودیان در سال 165ق.م و روی کار آمدن سلسله ای از پادشاهان یهودی بنام مکابیان/ استقلال بنی اسرائیل تا حدود یک قرن ، اختلافات فرقه ای و تحت سلطه بیگانگان قرار گرفتن در سال 63 ق.م
 نزاع صدوقیان و فریسیان، رضایت به میانجی گری سردار رومی، اشغال کشور یهودا توسط وی در سال 63 ق.م/ شکل گیری گروه قنائیم (غیرتمندان) در این دوره، آرمان آنها مبارزه با رومیان و اخراج آنها
 لب ریز شدن کاسه صبر یهودیان، شورش عمومی یهودیان در سال 66 میلادی، ویرانی اورشلیم و معبد و قتل عام مردم در سال 70 میلادی توسط رومیان، پراکندگی باقی مانده یهودیان، از بین رفتن صدوقیان و باقی ماندن فریسیان
 تدوین تدریجی مجموعه عهد قدیم و قانونی شدن آن در فاصله پس از تبعید بابلی تا پراکندگی یهود (نظر دانشمندان جدید اما سنت: نگارش برخی از کتابها قبل از اسارت بابلی)
 سه بخش کتاب مقدس یهودی: تورات، انبیا، مکتوبات/ شکل نهایی و قانونی شدن: بخش اول حدود400ق.م، بخش دوم حدود200ق.م، بخش سوم حدود سال 100میلادی
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
پراکندگی بزرگ:
 پراکندگی یهودیان در سال 70 میلادی در سراسر امپراطوری روم و ایران و دیگر نقاط جهان
 سکنا گزیدن یکی از عالمان یهود در سال 69 میلادی در شهر کوچک یونه و پرداختن کار علمی (تشکیل حوزه علمیه) / تدوین تفاسیر تورات در مجموعه ای بنام میشنا (بمعنای مکرر، چون این تعالیم سینه به سینه رسیده بود) از اواسط قرن دوم میلادی تا سال 220 میلادی ، تکمیل و شرح آن در دو حوزه بابل و فلسطین و تدوین مجموعه گمارا (تکمله) / مجموعه میشنا و گمارا : تلمود (آموزش) / میشنا با گمارای فلسطینی: تلمود فلسطینی / میشنا با گمارای بابلی: تلمود بابلی / تکمیل مجموعه عظیم تلمود (مشتمل بر احکام شرعی، اخلاقی و حکایتهای تاریخی و داستانی و مطالب بسیار متنوع دیگر) در حدود سال 500 میلادی و مورد قبول یهودیان قرار گرفتن
 بعد از پراکندگی یهودیان در ایران و روم تا چند قرن زندگی خوبی داشتند تا اینکه در ایران ساسانیان روی کار آمدند (تحت نفوذ روحیانیان زرتشتی و اجبار به پذیرش دیانت زرتشتی) و در روم اوایل قرن چهارم قسطنطین روی کار آمد (تمایل به مسیحیت، نفوذ مسیحیت در حکومت، دین رسمی قرائت تثلیثی از مسیحیت و غیر قانونی بودن دین دیگر و سخت گیری بر یهودیان)
 ظهور اسلام در قرون وسطا و نجات یهودیان/ وضعیت مناسب یهودیان در ممالک اسلامی برعکس ممالک مسیحی
 شخصیتها و گرایش های یهودی در قرون وسطا:
1. فرقه قرائیم (قرائت کنندگان): منسوب به عنان بن داود بغدادی (قرن هشتم میلادی)/ معاشر با ابوحنیفه/ پایبندی به لفظ متون مقدس و مخالفت با فریسیان و ردّ کردن کتاب تلمود
2. سعدیابن یوسف (882 ـ 942 م): پدر فلسفه یهودی / رئیس مدارس بابل / تلاش برای جمع کردن کتاب مقدس با فلسفه ارسطو / مبارزه با گرایش قرائیم
3. موسی ابن میمون: بزرگترین و معروفترین شخصیت یهودی در قرون وسطا / گریختن از اسپانیا و رفتن به مصر و ایجاد آثار علمی مهم/ تلاش در سازگاری عقاید یهودی با عقل و فلسفه و منطق/ کتاب دلالة الحائرین مهمترین اثر وی/ بیان ارکان ایمان یهودی در اعتراف نامه سیزده بندی (در کتاب تفسیر میشناها) و مقبولی عام نزد یهودیان
4. قبّالا (بمعنای قبول و دریافت): گرایشی عرفانی / اعتقاد به تعالیم خاص شفاهی و گشتن سینه به سینه آن/ معروفترین کتاب این گرایش (زوهر: درخشنده)، تفسیر عرفانی و رمزی بر پنج سفر تورات
 یهودیت در عصر جدید (از پایان قرون وسطا تا عصر حاضر):
1. پس از رنسانس و نهضت اصلاح دینی: پس از جنگهای صلیبی و آگاهی مسیحیان از جهان خارج ، آرامش یهودیان در سایه شعار آزادی انسان و پس از نهضت اصلاح دینی (در سده های 14و 15) / اما در سده های 16 و 17 بدشدن وضعیت یهودیان ، ایجاد امپراطوری عثمانی در ممالک اسلامی و پناهگاهی برای یهودیان و اجازه به رفتن به فلسطین
2. ظهور فرقه حسیدیم (توسط فردی لهستانی): نهضتی عرفانی در قرن هجدهم / دو عامل آن: قیام مسیح های دروغین و سرخوردگی در یهودیان، فشار و آزار طاقت فرسای حاکمان اروپای شمالی / آرمان این نهضت: عبادت پروردگار، اجرای مخلصانه فرایض دینی همراه شادمانی و سرور/ واسطه بودن رهبر روحانی (صدیق) بین خدا و یهودی عام/ مخالفت با اندیشه های رهبران دینی یهود / پیروان بسیار در اروپای شرقی / علی رغم مخالفت بسیار با آنها هنوز هم زنده و فعال هستند.
3. یهودیت در دوره مدرن و عصر حاضر: دو حادثه مهم در غرب: 1. نهضت روشنگری با پیامد آزادی اندیشه، 2. شعار دموکراسی و برخورداری از حقوق شهروندی/ نتیجه این دو حادثه: جریان اصلاحات/ اصلاح طلبان برخی از عقاید سنتی از جمله بازگشت به سرزمین فلسطین و ایجاد کشوری یهودی را ردّ می کردند/ در مقابل ارتدوکس ها بر عقاید سنتی از جمله آرمان بازگشت به سرزمین موعود پافشاری می کردند./ در این میان گروهی راه میانه را انتخاب کردند (هم تطبیق بر زمانه و هم حفظ سنت) که محافظه کار نامیده شدند./ از میان دو گروه ارتدوکس و محافظه کار : گروهی بنام صهیونیسم که شعارش بازگشت به سرزمین موعود و تشکیل کشوری یهودی بود./ صدور اعلامیه «بالفور» توسط انگلستان و موافقت با تأسیس کشور مستقل یهودی در منطقه فلسطین/ رأی سازمان ملل به تقسیم سرزمین فلسطین و تشکیل کشور یهودی بعد از جنگ جهانی دوم (1947م) به بهانه قتل عام یهودیان توسط نازی های آلمان/ اعلام موجودیت کشور اسرائیل (در سال 1948 م)
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
بخش دوم: اعتقادات و اعمال یهودی
الف) اعتقادات یهودیت
1. خداشناسی یهود:
• هستی و چیستی خدا
• خدای یگانه
• خدای مبرا از ماده و جسم
• علم و حضور الهی
• قادر مطلق
• خدای متخلق
• اسم های خداوند
2. وحی و نبوت:
• نبوت و قومیت
• نبوت و جنسیت
• درجات انبیا
• دوران نبوت
3. انسان و نجات:
• جایگاه مهم انسان
• گناه آدم و گناه موروثی و تأثیر آن
• اختیار انسان
• ساختار انسان و رابطه بدن با روح
• نجات و رستگاری انسان
• توبه و بازگشت
4. آخرت شناسی:
• آخر الزمان و ظهور ماشیح
• رستاخیز و جهان دیگر
ب) اعمال یهودیت
1. دستورات اخلاق
2. احکام فقهی
3. آداب و رسوم
پاسخ }}
سپاس شده توسط: خادم


پرش به انجمن:


کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان